آترواسکلروز (Atherosclerosis )

هنگامی که رسوبات چربی به همراه سایر عناصر خونی در سرخرگ‌های بدن تجمع یابد، موجب تنگی آنها شده و عبور جریان خون دشوار می‌گردد که به این حالت تصلب شریان یا همان آترواسکلروز می‌گویند. نتیجه این فرایند تشکیل پلاک‌های فیبری-چربی (آتروما) بوده که موجب تنگی رگ و عواقب بعدی انسداد عروقی می‌گردد.

در ابتدا رسوبات فقط شامل سلول‌ حاوی چربی فراوان است ، اما با پیشرفت این فرآیند، برخی سلولهای خونی و پلاکت ها در لایه‌های عمیق‌تر دیواره سرخرگ تجمع کرده و موجب ایجاد پلاک آترواسکلروز می‌شوند. مشخصه اصلی تصلب شریان، تجمع مقادیر زیاد رسوب چربی و سلول های خونی (پلاک آترواسکلروز ) است . مهم ترین خطر این رسوبات، تنگ شدن مجرای سرخرگی است که خون در آن جریان می‌یابد. وقتی این حالت روی می‌دهد بافت‌های بدن که از طریق سرخرگ مبتلا تغذیه می‌شوند، به خصوص حین ورزش که این نیاز افزایش می‌یابد به مقدار کافی خون دریافت نمی‌کنند. اگر این وضعیت درعروق خونی (سرخرگ‌های) قلب رخ دهد، به انسداد عروق قلب و در نتیجه بروز درد قفسه سینه فعالیتی یا آنژین صدری می‌شود.

حال اگر دیواره داخلی یک سرخرگ دچار اترواسکلروز آسیب ببیند، بدنبال پاره شدن پلاک آترواسکلروز ، پلاکت‌ها و هورمونهای عامل انعقاد در محل‌ صدمه دیده، گرد هم می‌آیند. اگر این وضعیت درعروق خونی قلب رخ دهد ، در نتیجه انسداد ناگهانی، سکته قلبی بروز می کند.

این احتمال نیز وجود دارد که قطعه‌ای از رسوبات چربی از جدار رگ کنده شده و با جریان خون حرکت کرده و در مکانی دورتر یک سرخرگ را مسدود کند. به این حالت آمبولی سرخرگی می‌گویند.

بدن قادر است در دراز مدت از طریق تولید تدریجی عروق جدید سرخرگی که خون را از قبل از ناحیه تنگ شده به اطراف هدایت می‌کنند(عروق جانبی یا کلاترال)، تا حدی خود را در برابر خطر باریک ‌شدن سرخرگ محافظت کند. البته در موارد حاد یا سریع این مکانیسم دفاعی رخ نمی دهد.

در صورت ابتلا به مقادیر قابل توجه آترواسکلروز در یک بخش از بدن، احتمال وجود درجاتی از این بیماری در دیگر قسمت‌های بدن نیز وجود دارد. به عنوان مثال فردی که در اندام‌های تحتانی خود، گردش خون سرخرگی ضعیف دارد، به دلیل وجود تنگی مشابه در سرخرگ‌های کرونر نسبت به آنژین یا حمله قلبی،ویا به دلیل وجود تنگی مشابه در سرخرگ‌های مغزی به سکته مغزی مستعدتر است و بلعکس.

تاریخچه آترواسکلروز 

آترواسکلروزیس علت اصلی بروز بیماری‌های ایسکمیک قلب و مغز (آنژین قلبی و سکته قلبی و مغزی) و یکی از دلایل عمده مرگ و میر بزرگسالان ‌است. آترواسکلروزیس از زمان‌های بسیار قدیم شناخته شده بوده‌است و قدیمی‌ترین ضایعه آترواسکلروز که مشخصات آن از نظر آسیب‌شناسی شرح داده شده در اجساد مومیایی شده مصر باستان با قدمت بیش از سه هزار سال قبل از میلاد پیدا شده است.

این گرفتاری یک روند التهابی مزمن است که در طی آن فرآیندهای ایمنی با عوامل خطرساز متابولیک واکنش نموده و موجب شروع، گسترش و فعال شدن این ضایعه در رگ‌های بزرگ و متوسط می‌گردند. لخته‌ای که به دنبال شکاف خوردن ضایعه آترواسکلروتیک و یا به دنبال کنده شدن سلول‌های اندوتلیوم در محل ضایعه در رگ گرفتار پدید می‌آید می‌تواند موجب انفارکتوس بافتی (میوکارد و مغز) شود.

تنگی رگ‌ های قلب : آترواسکلروزدر همه افراد ار سنین جوانی شروع و در هر حال با زیاد شدن سن گریبان گیر همه می‌ شود اما پیشرفت آن در همه ی افراد یکسان نیست. . در برخی جزیی و آهسته و در برخی ها سریع و کشنده که وابسته به عوامل خطر است.

[/vc_column_text][/vc_tta_section]

تنگی عروق قلبی عامل ایجاد درد قلبی و پاره شدن ناگهانی پلاک اترواسکلروتیک (انسداد کامل) و در نهایت عامل سکته قلبی است. تنگ شدن عروق مغزی باعث سکته ی مغزی می ‌شود. تنگی عروق کلیوی از عوامل مهم فشار خون است. تنگ شدن عروق اندام ها باعث درد حرکتی پا ها و لنگش متناوب می ‌شود.

عوامل خطر و پیشرفت آترواسکلروز

خانم‌ ها در سنین باروری بسیار کمتر از مردان دچار این بیماری می‌ شوند. بالا بودن فشار خون ، چربی ‌خون بالا ،مصرف سیگار و دیابت عوامل خطرساز این بیماری هستند که با کنترل آن ها می ‌توان سیر این بیماری را کند کرد. چاقی عمومی(شاخص توده ی بدنی بالاتر از عدد ۳۰) و چاقی شکمی(دور شکم درمردان بالاتر از۱۰۱۱ و در زنان بالاتر از ۸۸ سانتی متر) نه تنها افراد را مستعد فشار خون، بالا رفتن چربی خون و دیابت می ‌سازد بلکه به طور مستقل عامل خطر آترواسکلروز است.

در افراد دچار تنگی عروق قلبی (عروق کرونر)، در شرایطی که قلب نیازمند اکسیژن بیشتر است مثل زمان فعالیت، هیجان، قرار گرفتن در معرض سرما و یا زمان غذا خوردن، درد قفسه سینه شروع می‌ شود که با استراحت یا مصرف داروی نیتروگلیسرین باعث بهبودی می ‌شود.

این درد معمولا ۵ تا ۱۵ دقیقه طول می ‌کشد و به صورت فشار به قفسه سینه یا احساس خفگی است که به گردن، فک تحتانی،ناحیه سر دل و بالای ناف و یا دست چپ تیر می‌ کشد.

در مورد دردهایی که چند ثانیه طول می ‌کشند و دردهایی که درحین فعالیت بهبود می ‌یابند و موقع استراحت دوباره شروع می ‌شوند احتمال وجود بیماری کرونر، کم است ولی باید حتما بررسی انجام شود.

بیمار دارای تنگی کرونر در حین درد تغییراتی در جریان الکتریکی و حرکات عضلات قلب رخ می ‌دهد که با استفاده از نوار قلبی ، اکوکاردیوگرافی و یا اسکن قلب ، می ‌توان وجود بیماری کرونری را رد یا تایید کرد. اما در بین حملات درد، هیچ گونه علامتی ندارد به این ترتیب گاه برای تشخیص لازم است با ورزش یا برخی داروها قلب را تحت فشار قرار دهیم.

داروی نیتروگلیسرین که به شکل زیر زبانی و اسپری وجود دارد با گشاد کردن رگ ‌های کرونری باعث بهبودی بیماران می ‌شود و یکی از نشانه‌ های بیماری کرونر بهبودی درد با استفاده از این دارو است. توجه به این نکته لازم است که داروی نیتروگلیسرین باعث افت فشار خون می ‌شود و استفاده از آن بدون تجویز پزشک جایز نیست.

در درمان این بیماری ازداروهای گشاد کننده عروقی به منظور باز کردن نواحی باریک شده در سرخرگ و یا از شیوه‌های غیر جراحی مثل بالون زدن و یا تعبیه استنت و یا عمل جراحی به منظور زدن میان‌بُر به بعد از پلاک‌ها استفاده می‌شود. همزمان با آن اقداماتی دارویی و تغییر روش زندگی برای کاهش رشد پلاک ها و نیز کاهش تجمع پلاکت ‌ها انجام می‌شود. همچنین از روش های تغذیه‌ای و دارویی برای کاهش پیشرفت بیماری و عوارض بیماری استفاده می شود.

پیشگیری از آترواسکلروز

آترواسکلروز (Atherosclerosis )
لطفاٌ امتیاز دهید
4 (0%) 1 رایs

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

برای ثبت پرسش خود از دکتر می توانید از این قسمت استفاده کنید.پاسخ شما تا 5روز از طریق پیامک و ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد.

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید.
© همیارسیستم
  • تصویر کاربرHarg پنجشنبه ۳۱ مرداد ۹۸( 4 هفته پیش) مشاهده پرسش
    با سلام

    رفته بودم پیش دکتر پوست موها و جوش هامو نشون بدم،به بدن و شکمم نگاه کردند گفتند انگار جریان خون رگ های بدنت کنده و خط های قرمز پرنگه!!

    ایا این میتونه نشانه گرفتگی عروق باشه در حالی که درد قلبی ندارم و پارسال اکو خوب بوده و فقط بطن راستم بزرگ بوده و کمی نرمی دریچه داشتم
    ایا بزرگ بودن بطن راست چیزه مهمیه و میتونه باعث گرفتگی یا کندی جریان عروق بشه

    چه ازمایش های غیر تهاجمی وجود داره برای تشخیص گرفتگی عروق
    1. تصویر کاربردکتر محمد حسین نجفیپنجشنبه ۳۱ مرداد ۹۸( 4 هفته پیش)

      سلام

      خیر هیچ ارتباطی نداره

    2. تصویر کاربردکتر محمد حسین نجفیپنجشنبه ۳۱ مرداد ۹۸( 4 هفته پیش)

      سلام

      خیر هیچ ارتباطی نداره

      تست ورزش

    3. نمایش سایر 1 پاسخ
  • تصویر کاربرنادر پنجشنبه ۳۱ مرداد ۹۸( 4 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام جناب دکتربنده 51ساله دوسال پیش سکته قلبی کردم وسریعابه بیمارستان منتقل وآنژوپلاس شدم وگرفتگی 99درصدی عروق اصلی داشتم ودوعدداستنت گذاری درعروق انجام شدالان مدتی هست تنگی نفس دارم وگاهی نمیتوانم بازدم کنم آیامشکل ریوی دارم یامجدداقلبم مشکل پیداکرده اخیرااکو انجام دادم ونتیجه اکوخوب بودلطفاراهنمایی کنیدمتشکرم
    1. تصویر کاربردکتر محمد حسین نجفیپنجشنبه ۳۱ مرداد ۹۸( 4 هفته پیش)

      سلام

      ممکنه قلبی باشه

      باید تست ورزش یا اسکن انجام دهید

  • تصویر کاربرعلی پنجشنبه ۳۱ مرداد ۹۸( 4 هفته پیش) مشاهده پرسش
    با سلام من عمل قلب باز در سال 89 داشته و حدود یک ماه قبل مجدد گرفتگی عروق با سکته خفیف و افزایش آنزیم داشتم که پس از 2 مرحله انزیو گرافی و پلاستی عروق باز شده و لخته ها تخلیه شدند و در حال حاضر بعضی وقت ها درد در ناحیه کتف و حالت بی قراری دارم که با مصرف دارو و استراحت برطرف میشود آیا میتوانم رابطه جنسی را از سر بگیرم یا خیر ؟ من قبلا از دارو تادالافیل 20 به دستور پزشک استفاده میکردم آیا الان میتوانم یا خیر ؟ داروهای مصرفی من عبارتند از نیتروکنتین، آسپرین، پلاویکس ، اترواستاتین ، متورال ، پنتپرازول، و لوزارتان با تشکر
    1. تصویر کاربردکتر محمد حسین نجفیپنجشنبه ۳۱ مرداد ۹۸( 4 هفته پیش)

      سلام

      مصرف تادالافیل با نیتروکانتین همزمان ممنوع است

      فعالیت جنسی بلامانع است

  • تصویر کاربرزراعتی جمعه ۱ شهریور ۹۸( 4 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام من 20 سال دادم ومدت 10روزه در داخل ماشین دچار تنگی نفس و کم آوردن نفس میشم و در خانه حالت گیجی و سنگینی و گزگز در دست و پا دارم و یک طرف صورتم احساس سنگینی دارم بدون اختلال در بینایی
    لطفا راهنمایی کنید
    1. تصویر کاربردکتر محمد حسین نجفیپنجشنبه ۲۴ مرداد ۹۸( 1 ماه پیش)

      سلام

      اینها میتونه اصطرابی باشه

      اما بدون معاینه نمیشه گفت و حتما باید معاینه شوید

    2. تصویر کاربرزراعتیپنجشنبه ۲۴ مرداد ۹۸( 1 ماه پیش)
      آیا مشابه ام اس هست؟؟
    3. تصویر کاربرزراعتیپنجشنبه ۲۴ مرداد ۹۸( 1 ماه پیش)
      آیا مشابه ام اس هست؟؟؟
    4. تصویر کاربرزراعتیپنجشنبه ۲۴ مرداد ۹۸( 1 ماه پیش)
      در خانواده سابقه چنین بیماری نداشتیم فقط در هنگام حرکت داخل ماشین حالت تنگی نفس میگیرم و احساس گرما زیاد میکنم
    5. تصویر کاربردکتر محمد حسین نجفیجمعه ۱ شهریور ۹۸( 4 هفته پیش)

      سلام

      بعیده

      ولی بهتره به متخصص مغز و اعصاب هم مراجعه کنید

    6. تصویر کاربرزراعتیجمعه ۱ شهریور ۹۸( 4 هفته پیش)
      خیلی ممنون
    7. تصویر کاربردکتر محمد حسین نجفیجمعه ۱ شهریور ۹۸( 4 هفته پیش)

      خواهش میکنم

    8. نمایش سایر 6 پاسخ
  • تصویر کاربرعلی جمعه ۱ شهریور ۹۸( 4 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    من 43 سال سن دارم .قبلا هم مزاحم شدم حدود 6 ماه هست دست چپم در ناحیه آرنج و شانه درد کشیده شده به انگشتان و مابین کتف ها گز گز میکند
    و احساس میکنم شانه ام خشک و درگیر هست
    ورزش میکنم شنا و دویدن دردی در قفسه سینه ندارمو تنگی نفس هم ندارم .کمتر از یکسال قبل تست ورزش دادم مشکلی نداشتم .
    این درد ها بعد از یک دوره بدن سازی شروع شد .
    نگران گرفتگی عروق قلبم هستم
    آیا به نظر شما تست هسته ای و سیتی آنژیو برای من واجب هست
    متشکرمسپاس
    1. تصویر کاربردکتر محمد حسین نجفیجمعه ۱ شهریور ۹۸( 4 هفته پیش)

      سلام

      احتمالا دردتون عضلانی استخوانی یا مفصلی هست

      به ارتوپد مراجعه کنید

    2. تصویر کاربردکتر محمد حسین نجفیجمعه ۱ شهریور ۹۸( 4 هفته پیش)

      سلام

      احتمالا دردتون عضلانی استخوانی یا مفصلی هست

      به ارتوپد مراجعه کنید یا به دکتر مغز و اعصاب جهت بررسی اعصاب دست مراجعه کنید

    3. نمایش سایر 1 پاسخ
درحال دریافت اطلاعات
پرسش از دکتر