ضربان قلب

ضربان قلب به معنی آگاهی از تپش قلب خود است. علیرغم تپش و فعالیت مداوم و بی‌وقفه‌ قلب ، این فعالیت  نباید  توسط خود فرد  احساس ‌شود. به عبارت دیگر انسان  اصلاً نباید متوجه  تپش قلب در بدن خود ‌باشند.  پس هرگاه فرد احساس بکند که قلب  درون  قفسه ‌سینه در حال تپش می‌باشد، دچار تپش قلب شده است و ربطی به تعداد ضربان قلب ندارد.

قلب نوعی تلمبه است که  خون بوسیله آن در بدن جریان می‌یابد. قلب در هر تپش تقریبا صد سانتیمتر مکعب خون را در بدن پخش می‌کند. روزانه حدود ۱۰ هزار لیتر خون بوسیله این تلمبه در درون رگهای هدایت می‌شود. در مدت عمر متوسط یک انسان شاید ۲۵۰ میلیون لیتر خون بوسیله قلب، تلمبه زده شود. طول مدت هر دوره انقباض و انبساط  قلب انسان، در حدود ۱ ثانیه است. بنابراین،‌ قلب روزی حدود  صدهزار بار می‌‌تپد .

احساس ضربان قلب:

ضربان قلب به صورتهای گوناگون نظیر کوبیدن، لرزیدن، تپیدن و … احساس می‌شود. تپش قلب در افراد ممکن است با رخ ‌دادن ضربانی غیر عادی اغلب در قفسه سینه،گردن یا گلو نیز همراه باشد. برخی ذکر می‌کنند که قلبشان هری می‌ریزد یا بعضی می‌گویند که قلبشان چند دقیقه تاپ‌تاپ می‌زند و دوباره به حالت عادی بر می‌گردد. در برخی نیز تپش قلب به صورت دائم احساس می‌شود. احساس تپش قلب  همیشه به معنی سرعت بالای  ضربان قلب (تاکی کاردی) نیست بطوریکه در سرعت ضربان خیلی پایین (برادی کاردی)  هم ممکن است احساس تپش قلب وجود داشته باشد. تپش قلب ممکن است بیانگر یک بیماری جدی باشد یا اهمیت چندانی نداشته باشد.

علل ضربان قلب:

تپش قلب در اکثر موارد نشانه بیماری خاصی نمی‌باشد و جای نگرانی چندانی ندارد  ولی گاهی  ممکن است نشانه بیماری های خیلی مهم  باشد. برخی از علل شایع تپش قلب اینها هستند:

*  برخی بیماری قلبی مثل ایسکمی قلبی، بیماری های دریچه ای مختلف از جمله  افتادگی (پرولاپس) دریچه میترال ، نارسایی قلبی و میوکاردیت ها، پریکاردیت و آریتمی های قلبی .

* علل روحی و روانی ونیز برانگیخنگی احساسی مانند ترس،استرس یا اضطراب،افسردگی و…

* ورزش و فعالیت جسمی

* موادی مانند کافئین،نیکوتین،کوکائین و برخی از قرص‌های لاغری.

*بیماری‌هایی مانند پرکاری تیروئید، بیماری های ریوی و هیپوکسی ( کاهش میزان اکسیژن خون).

* برخی داروها مثل: داروهایی که برای درمان بیماری های تیروئید،آسم،فشارخون بالا یا بی‌نظمی ضربان قلب مصرف می‌شوند.

* بی‌خوابی ، خستگی

* کم‌ خونی

* تب

نحوه اندازه گیری ضربان قلب

سرعت ضربان قلب در حال استراحت در بزرگسالان از ۶۰ تا ۱۰۰ ضربان در دقیقه متفاوت است. زنان نسبت مردان سرعت ضربان قلب اندکی بالاتر دارند و میانگین سرعت ضربان قلب در حال استراحت در زنان در میانه ۷۰ تا ۸۰ قرار دارد، اما در مردان حدود ۷۰ است.برای اندازه گیری ضربان قلب با دو انگشت به جز انگشت شست دقیقا روی مچ و انتهای شست را لمس نمایید. سپس به آهستگی فشار دهید تا ضربان شریان لمس شود. برای ١۵ ثانیه ضربان قلب را شمرده و در ۴ ضرب نمایید یا اینکه به مدت ٣٠ ثانیه ضربان ها را شمرده و در ٢ ضرب کنید. در نهایت عدد مربوطه را روی کاغذ یادداشت کنید این عدد همان تعداد ضربان قلب شماست.

‎علل روحی و روانی ضربان قلب:

‎تپش قلب به تنهایی نشان دهنده هیچ گروه خاصی از اختلالات نیست و اغلب در واقع اختلال فیزیکی اولیه نبوده، بلکه مشکلی روانی است. گاهی بویژه در بیماران مبتلا به اضطراب، بیماران از احساس تپش قلب شکایت دارند  که اغلب  در بررسیها اختلال ریتمی (مثل نوار قلب و هولتر ۲۴ ساعته)  هیچ مشکلی  مشخص نمی‌شود.

‎علل فیزیولوژیک یا طبیعی ضربان قلب:

‎ورزش و فعالیت بدنی شدید می‌تواند باعث ایجاد تپش قلب برای مدت چند دقیقه در افراد سالم  شود. فردی‌ که‌ بیماری‌ قلبی‌ ندارد ممکن‌ است‌ با ورزش‌ ضربان‌ قلب‌ را به‌ ۱۶۰ بار دقیقه‌ یا بیشتر برساند که‌ البته‌ این‌ طبیعی‌ است‌ و مشکلی‌ محسوب‌ نمی‌شود. استرس ، هیجان و اضطراب نیز از عوامل شناخته شده تپش قلب به شمار می‌روند. از سوی دیگر مصرف چای غلیظ ، قهوه تلخ و برخی سیگارها ممکن است در فرد تپش قلب ایجاد نمایند.

‎علل آریتمی قلبی:

‎توجه به الگوی ضربان قلب قلب و همچنین نبض همزمان ، تشخیص را آسان می‌کند.در تمام حالتهای دیگر تپش قلب بیشتر به صورت تند زدن و شدید زدن قلب خود را نشان می‌داد و ضربان قلب منظم بود. نبض نامنظم در حین حمله تپش قلب تقریبا همیشه دال بر آریتمی است. آریتمی‌های شایعی که منجر به تپش قلب می‌شوند، فیبریلاسیون‌ دهلیزی ‌، انقباضات پیش‌رس دهلیزی یا بطنی،  تاکیکاردی ( تند ضربانی)‌ فوق‌ بطنی‌ و بطنی و گاهی سینوسی ‌می‌باشند. ضربانها در تاکیکاردی یا تند ضربانی‌ فوق‌ بطنی‌ و بطنی و ‌تند ضربانی‌ سینوسی ‌، “سریع و منظم” ، در فیبریلاسیون دهلیزی ” سریع و نامنظم”  و در انقباضات پیش‌رس دهلیزی یا بطنی بصورت “نامنظمی گهگاهی ” مشاهده می‌شوند.

‎در بعضی مواقع تپش قلب به صورت نابجا و نابهنگام بروز پیدا می‌کند که فرد احساس می‌کند قلبش می‌ریزد یا یک ضربه محکم به دیواره قفسه سینه اصابت می‌کند. اگر فرد در این حالت نبض خود را گرفته باشد متوجه می‌شود که یک نبض خالی زده است. این نوع تپش قلب در اکثر موارد نشانه یکی از شایعترین آریتمی‌های قلبی به نام “انقباض پیش‌رس یا زودهنگام بطنی” یا (PVC) است که اغلب در افراد سالم دیده شده و مهم نمی باشد اما  اگر در فردی با بیماری قلبی شناخته شده  تعداد آن از حدی بیشتر شود ممکن است خطرات جدی برای فرد به همراه داشته باشد.

افراد کم خون و پرکاری‌ غده تیرویید نیز قلبشان با سرعت و شدت بیشتری می‌تپد.

برای تعیین وقت بر روی نوبت دهی اینترنتی کلیک کنید.

دکتر محمد حسین نجفی متخصص قلب و عروق و فوق تخصص آنژیوپلاستی

دکتر قلب در تهران

جهت آسایش و حفظ سلامتی شما بیماران عزیز از اول فروردین ماه، سیستم ویزیت آنلاین در این سایت فعال شده است. شما می توانید به جای پرسش از دکتر و یا مراجعه حضوری، به صورت تلفنی با پزشک متخصص صحبت کنید. برای این کار روی ویزیت تلفنی کلیک کنید:

ویزیت تلفنی

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

برای ثبت پرسش خود از دکتر می توانید از این قسمت استفاده کنید.پاسخ شما تا 5روز از طریق پیامک و ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد.

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید.
© همیارسیستم
  • تصویر کاربر Rz دوشنبه ۲ تیر ۹۹( 2 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر من چند روز پیش رفتم دکتر بی خوابی شدید داشتم گفت از اعصاب و استرسه و قرص های زولپیدم۵ و بوسپیرون۵ به همراه یه داروی گرد قهوه ای رنگ ۱۰ دونه داخل پاکت که اسمش روش نبود را تجویز کردند من از هر کدام سه تا تو سه روز استفاده کردم روز چهارم استفاده نکردم چون خیلی گنگ و سرگیجه و بی حال و خواب الود بودم اون روز شبش تپش قلب و ضعف شدید طوری که احساس میکردم دارم سکته میکنم داشتم( من سه تا از دنده های ستون فقراتم روی قلبم در بچگی خم شده ) الانم ۱ روزه بی حالم سرگیجه و بی اشتهایی و تاری دید دارم تو رو خدا لطفا راهنماییم کنید چکار کنم. با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد حسین نجفی دوشنبه ۲ تیر ۹۹( 2 هفته پیش)
      سلام داروها را مصرف نکنید فقط در مواقع تپش قلب قرص پروپرانولول مصرف کنید
  • تصویر کاربر جوادینیا چهارشنبه ۲۸ خرداد ۹۹( 2 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام ،بیشتر اوقات تو خواب و وقتی سرما میخورم تپش قلب دارم ،غذاهای سنگین و چایی هم میخورم تپش قلب به نحوی که ضربان قلبمو احساس میکنم تعداد ضربان قلبم زیر صد هس....در حالت کار و ایستاده ضربانمو احساس نمیکنم دکتر رفتم گفتن برا اعصاب و استرس هست
    1. تصویر کاربر دکتر محمد حسین نجفی چهارشنبه ۲۸ خرداد ۹۹( 2 هفته پیش)
      سلام هولتر ریتم بیست و چهار ساعته انجام شود
  • تصویر کاربر شقایق شنبه ۳ خرداد ۹۹( 1 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام وقت به خیر
    جناب دکتر بنده در اکثر مواقع بعد از خوردن غذا و یا مواقعی که کم خوابی دارم و ... تپش قلب دارم
    وقتی ضربان قلبم رو اندازه می گیرم ، حدودا بین 86 تا 95 می باشد و توی این رنج هر دفعه متفاوت است و به طور کلی ضربان نرمال که فکر می کنم حدودا 75 باشه را به ندرت دارم.
    لطفا راهنمایی بفرمایید برای رفع این مشکل چه کار باید کرد؟
    ضمنا قرص لئوتیروکسین 50 و قرص آهن هم مصرف می کنم
    با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد حسین نجفی شنبه ۳ خرداد ۹۹( 1 ماه پیش)
      سلام ، ضربان قلب کمتر از صد در دقیقه نرماله. لازمه هنگام طپش قلب یه نوار قلب بگیرین و به رویت متخصص قلب برسونین.
  • تصویر کاربر احمد دوشنبه ۵ خرداد ۹۹( 1 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام از دوران بچگی تپش قلب داشتم۱۰ سال پیش اکو کردم گفتن مشکل ام وی پی دارید که البته گفتند مشکلی نیست پرانول ۱۰ دادند مدتی قبل دکتر متخصص قلب رفتم و قبلش نوار قلب گرفتم گفتند هیچ مشکلی نداری و نیاز به اکو هم نیست و دکتر قبلی اشتباه کرده اما پرانول دادند الان بیشتر در اگگام درازکش تپش قلب دارم و بعضی اوقات که هیجانی میشم یا ناراحت یا بعضی اوقات هم بی دلیل . و مشکل اصلی من کم اوردن نفس در هنگام صحبت کردن است حتی یک دقیقه صحبت . البته بعضی اوقات . دکتر داخلی گفت سینزیت مختصری داری . دکتر قلب گفت مشکلی نداره قلبت دکتر ریه گفت الرژی داری . به خدا کلافه شدم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد حسین نجفی دوشنبه ۵ خرداد ۹۹( 1 ماه پیش)
      سلام برای بررسی بیشتر هولتر ریتم انجام بدین.
  • تصویر کاربر مریم شنبه ۲۴ خرداد ۹۹( 3 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر دختر من 16 سالشه دوبار بطور ناگهانی ضربان قلبش بالا رفت یکمم بی حس شد و یهو میزنه زیرگریه در همون حالت هرموقع هم در شرایط عادی ضربان قلبشو میگیریم همیشه بالای 90 هستشو زمانیکه ضربان قلبش بالا میره تا 120 هم میره نوار قلب هم ازش گرفتن ولی دکتر گفت چیز خاصی نیست نظر شما چیه؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد حسین نجفی شنبه ۲۴ خرداد ۹۹( 3 هفته پیش)
      سلام هولتر ريتم بتونه هنگام اريتمي انجام بشه كمك ميكنه
درحال دریافت اطلاعات
پرسش از دکتر