تاریخچه استنت (فنر) چیست؟

استنت برای باز نگه داشتن شریان های کرونر قلبی یا سایر عروق بدن مثل عروق کاروتید مغزی، عروق کلیوی و… که تنگ یا بسته شده اند، استفاده می شود.

در آنژیوپلاستی که برخی افراد آن را با نام بالون زدن یا استنت گذاری (فنر گذاشتن) می ‌نامند، پزشکان بعد از آنژیوگرافی ، بالونی تنها یا بالونی که روی آن استنت قرار دارد را وارد رگ‌ قلب (عروق کرونر) کرده و در محل مسدود رگ تعبیه می‌ کنند و با این کار سبب کاهش انسداد رگ شده، در نتیجه خون دوباره در رگ ‌ها به جریان درمی‌آید.

بالون با کمپرس و چسباندن پلاک های آترواسکلروتیک موجب رفع تنگی میشود و استنت‌ها، تورینه های فنری کوچکی هستند که مانند یک ستون در رگ ‌ها کار گذاشته می ‌شوند تا مانع برگشت دیواره رگ و انسداد مجدد آن شوند و بدین ترتیب احتمال تنگی مجدد در اینده کمتر می شود.

در اوایل تنها از بالون جهت باز کردن عروق کرونر استفاده می ‌شد، اما مشکلاتی مانند پارگی لایه داخلی رگ و یا بازگشت فوری تنگی (Recoil) یا انسداد تدریجی مجدد آن با گذشت زمان بروز می کرد که گاهی اوقات فاجعه آفرین بود.

این دلیلی بود تا محققان به فکر تولید و کارگذاری استنت (Stent) یا همان فنر در اصطلاح عامیانه در داخل عروق کرونر جهت تداوم باز نگهداشتن آن افتادند.

امروزه در موارد خاص و نادری فقط از بالون داخل کرونری استفاده می شود و در اغلب موارد بعد از بالون زدن (یا همراه با بالون زدن) استنت داخل کرونر قلب تعبیه می شود.

در کل دو نوع استنت داریم: دارویی و غیردارویی (ساده). استنت یا فنر تورینه بافته شده و جمع شده کوچکی از آلیاژهای مختلف فلزی است که بوسیله بالونی خالی بافته شده و در طی آنژیوگرافی درمانی (بنام آنژیوپلاستی)، آن را از طریق شریان کشاله ران یا دست ، وارد رگ کرونری می کنند و توسط بالونی که داخل آن است آن را باز می نمایند تا هم اندازه دیواره درونی رگ شود.

استنت چیست؟

بالون برای باز کردن عروق کرونری قلب و نیز استنت روی آن زده می شود. استنت برای باز نگه داشتن شریان های کرونر قلبی یا سایر عروق بدن مثل عروق کاروتید مغزی ، عروق کلیوی و… که تنگ یا بسته شده اند، استفاده می شود. تعبیه استنت بعد بالون زدن موجب کاهش واضح و قابل توجه عوارض روش استفاده از بالون تنها مثل بازگشت فوری تنگی یا انسداد مجدد و تدریجی آن با گذشت زمان بود.

اما عوارض خاص خود را هم دارد مثلا پس از کارگذاری استنت فلزی در برخی از بیماران در روزهای اول (معمولا طی ماه اول)، لخته خون در داخل استنت ایجاد می‌شود که بیمار بایستی مجددا تحت آنژیوپلاستی قرار گیرد و گاهی حتی بدلیل ماهیت انسداد ناگهانی و کامل سکته قلبی و مرگ بیمار رخ می دهد.. لذا مصرف داروهای ضد تجمع پلاکتی و بروز لخته خون مانند آسپیرین به همراه کلوپیدوگرل ( با نام تجاری پلاویکس ، اوسفیکس و…) افتادند. با تجویز داروهای فوق، میزان بروز لخته خون بسیار کاهش یافت و لذا میزان موفقیت آنژیوپلاستی افزایش قابل توجهی پیدا کرد.

 پس کلا از دو نوع استنت ساده(Bear metal stents) و استنت داروئی ( Drug eluting stents) برای آنژیوپلاستی استفاده می شود.

اوایل فقط از بالون داخل رگ کرونری قلب استفاده می شد. با توجه به احتمال برگشت زودرس انسداد بعد چند ساعت تا چند روز، دانشمندان با ابداع استنت ها‌(فنر) موجب کاهش مشکل انسداد مجدد رگ کرونری قلب بعد از انژیوپلاستی و PCI شدند.

اما هنوز مشکل بزرگی با عنوان تحریک رشد آندوتلیوم رگ بعلت جسم خارجی و انسداد دیررس رگ بعد ۳-۶ ماه وجود داشت.

این مشکل، ایجاد تنگی مجدد و تدریجی ناشی از تشکیل بافت اضافی در داخل استنت بود که معمولا ۴-۳ ماه پس از گذاشتن استنت بروز می‌ کرد.با توجه به بافت اضافی تشکیل شده در این محل (شامل سلول‌ های طبیعی داخل رگ که بیش از حد رشد کرده بودند)، محققان به فکر استفاده از داروهایی بر روی استنت افتادند که مانع بروز این تنگی مجدد از طریق کاهش رشد سلول‌های داخلی رگ شود. لذا در سال ۲۰۰۳ با استفاده از پلی‌ مرهای حاوی دارو که داخل استنت کار گذاشته بودند (استنت های دارویی) که دارو را به صورت تدریجی وارد رگ می ‌کردند، موجب رفع این مشکل شدند.

وقتی که درحوالی سال ۲۰۰۳ استنت‌ های پوشیده شده با دارو معرفی شدند، انقلابی در درمان غیر جراحی تنگی عروق کرونری قلب محسوب می شد، زیرا اعتقاد پزشکان بر این بود که این فنرهای دارویی کوچک وقتی در رگ‌ ها کار گذاشته می ‌شوند، دارویی از خود ترشح می‌ کنند که باعث جلوگیری از رشد دیواره رگ و در نتیجه پیشگیری از انسداد دیررس آن می ‌شوند و می ‌توانند آنژیوپلاستی را به عملی اثربخش ‌تر با امکان برگشت ‌پذیری کمتری نسبت به جراحی باز قلب (بای ‌پس کرونری ) تبدیل نمایند.

اما تحقیقات و مطالعاتی که درطی چند سال بعد انجام شد، نشان داد که بواسطه عدم اپیتلیالیزه شدن داخل رگ، خطر لخته شدن خون و عوارض جبران ‌ناپذیر آن در بیمارانی که از استنت ‌های دارویی استفاده کرده بودند، برای مدت طولانی تر تا حتی یک سال، افزایش یافت که با مصرف طولانی مدت داروهای ضد پلاکتی ، این مشکل قابل حل شد ولی همین امر باعث شد تا پزشکان در استفاده از این نوع استنت ‌ها، احتیاط بیشتری کنند و فقط در موارد خاص و در بیمارانی که چاره‌ای جز استفاده از استنت دارویی ندارند، از آن استفاده نمایند.

در اوایل تنها از بالون جهت باز کردن عروق کرونر استفاده می ‌شد، اما مشکلاتی مانند پارگی لایه داخلی رگ و یا بازگشت فوری تنگی (Recoil) یا انسداد تدریجی مجدد آن با گذشت زمان بروز می کرد که گاهی اوقات فاجعه آفرین بود.

این دلیلی بود تا محققان به فکر تولید و کارگذاری استنت (Stent) یا همان فنر در اصطلاح عامیانه در داخل عروق کرونر جهت تداوم باز نگهداشتن آن افتادند.

برای تعیین وقت بر روی نوبت دهی اینترنتی کلیک کنید.

دکتر محمد حسین نجفی متخصص قلب و عروق و فوق تخصص آنژیوپلاستی

دکتر قلب در تهران

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

برای ثبت پرسش خود از دکتر می توانید از این قسمت استفاده کنید.پاسخ شما تا 5روز از طریق پیامک و ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد.

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید.
© همیارسیستم
  • تصویر کاربر عباس دوشنبه ۲۳ دی ۹۸( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام من 54 سال سن دارم و خودم و خانواده پدري هيچ سابقه ناراحتي قلبي نداريم چندماهي است متوجه شدم فشارخونم مقداري بالاست و دارو مصرف ميكنم به متخصص و جراح قلب و عروق مراجعه نمودم بعد از انجام نوارقلب و اكو و تست ورزش فرمودند مشكوك به گرفتگي عروق قلبي هستيد و براي تشخيص بهتر مرا بين اسكن قلب و يا آنژيو گرافي توام با استفاده از فنر در صورت نياز مخير كرده اند نميدانم چه كاري بهتر و كم خطر تر است لطفا بفرماييد كدام روش را تجويز مينماييد و آيا راه حل دارويي دارم ؟ و آيا اگر نياز هست ميتوانم خدمت شما برسم براي معاينات بيشتر ؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد حسین نجفی دوشنبه ۲۳ دی ۹۸( 1 هفته پیش)

      سلام

      باید بیمار و مدهرک  دیده شوند تا بشه در مورد تصمین به آنژیو نظر داد

      باید مراجعه کنید

  • تصویر کاربر رحمانی سه شنبه ۳ دی ۹۸( 4 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام پدربنده 75 ساله دارای سابقه آنژیوپلاستی 75سال.جراحی بای پس قلب درسال 77 . گرفتگی جزئی عروق پس از جراحی سال 94 واخیرا فشارخون وتپش قلب . لطفا گزارش سی تی آنژیو پیوست را بررسی وتحلیل فرمائید.
    راه درمان چیست ؟
    با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد حسین نجفی سه شنبه ۳ دی ۹۸( 4 هفته پیش)

      سلام

      یکی از عروق پیوندی بسته هست

      ولی رگ اصلی پیوندی باز است

      در این شرایط معمولا درمان داروویی هست

  • تصویر کاربر محسن سه شنبه ۳ دی ۹۸( 4 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام من چند روز پیش پدرم به دلیل تنگی نفس شدید به بیمارستان منتقل شد و دکتر تشخیص امبولی ریه داخل شریان اصلی داد با توجه به این که بیمارستان در یکی از مناطق محروم تهران هست ایا نیازی هست برای درمان تخصصی تر به تهران منتقل بشن؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد حسین نجفی سه شنبه ۳ دی ۹۸( 4 هفته پیش)

      سلام

      درمان دارویی هست و معمولا نیاز به مرکز خاصی نداره

  • تصویر کاربر سحر جمعه ۱۵ آذر ۹۸( 1 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشیدپدر من ۱۰ پیش انژیوپلاستی انجام داده استنت گذاشته تیر ماه امسال دوباره انژیوگرافی کرده دکتر گفته ۳۰ درصد گرفتگی داره تقریبا مهرماه دوبار از خواب پریدن خودشون میگن حالت عرصه در خواب تنگ شده براش شمال بودن اونجا دکتر رفتن داروی خواب دادن البته پدرم استفاده نکرده دیگه این حالت نداشتن تا امشب که دوبارم امشب بهشون دست داد خواب بودن ساعت ۱۱ این حالت دست داد بیدار شدن قرصاشونو خوردن دوباره خوابیدن این حالت بهشون دست داد میگه وقتی میپرم همه چی بهم تنگه حالت وحشت دارم خودش میگه عرصه بهم تنگه نمیدونم دلیلش چیه البته ابان پیش دکتر قلبشون نوبت داشتن که نیست دکترشون تا برگردن برن پیششون سوال من اینه که ایا مال قلبشونه یا ریه یا دلایل دیگه داره ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد حسین نجفی جمعه ۱۵ آذر ۹۸( 1 ماه پیش)

      سلام

      احتمالا پاتیک و اضطرابه به روانپزشک مراجعا کنید

  • تصویر کاربر کبیر پنجشنبه ۱۴ آذر ۹۸( 1 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام جناب دکترنجفی
    درعکسهای سی تی انژیو اینجانب از عروق کرونر از20 نقطه 6تا گرفتگی مشاهده شد که یکی70-50 درصدودیگری 50-25 درصد و4تا زیر 25درصد هستند وبقیه مشکلی ندارند
    درصورت انجام انژیو پلاستی با بالون ویا استفاده از استنت چه توصیه ای دارید؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد حسین نجفی پنجشنبه ۱۴ آذر ۹۸( 1 ماه پیش)

      سلام

      باید آنژیو شوید و بر اساس نتیجه آنژیو باید تصمیم گیری شود

درحال دریافت اطلاعات
پرسش از دکتر