تاریخچه استنت (فنر) چیست؟

استنت برای باز نگه داشتن شریان های کرونر قلبی یا سایر عروق بدن مثل عروق کاروتید مغزی، عروق کلیوی و… که تنگ یا بسته شده اند، استفاده می شود.

در آنژیوپلاستی که برخی افراد آن را با نام بالون زدن یا استنت گذاری (فنر گذاشتن) می ‌نامند، پزشکان بعد از آنژیوگرافی ، بالونی تنها یا بالونی که روی آن استنت قرار دارد را وارد رگ‌ قلب (عروق کرونر) کرده و در محل مسدود رگ تعبیه می‌ کنند و با این کار سبب کاهش انسداد رگ شده، در نتیجه خون دوباره در رگ ‌ها به جریان درمی‌آید.

بالون با کمپرس و چسباندن پلاک های آترواسکلروتیک موجب رفع تنگی میشود و استنت‌ها، تورینه های فنری کوچکی هستند که مانند یک ستون در رگ ‌ها کار گذاشته می ‌شوند تا مانع برگشت دیواره رگ و انسداد مجدد آن شوند و بدین ترتیب احتمال تنگی مجدد در اینده کمتر می شود.

در اوایل تنها از بالون جهت باز کردن عروق کرونر استفاده می ‌شد، اما مشکلاتی مانند پارگی لایه داخلی رگ و یا بازگشت فوری تنگی (Recoil) یا انسداد تدریجی مجدد آن با گذشت زمان بروز می کرد که گاهی اوقات فاجعه آفرین بود.

این دلیلی بود تا محققان به فکر تولید و کارگذاری استنت (Stent) یا همان فنر در اصطلاح عامیانه در داخل عروق کرونر جهت تداوم باز نگهداشتن آن افتادند.

امروزه در موارد خاص و نادری فقط از بالون داخل کرونری استفاده می شود و در اغلب موارد بعد از بالون زدن (یا همراه با بالون زدن) استنت داخل کرونر قلب تعبیه می شود.

در کل دو نوع استنت داریم: دارویی و غیردارویی (ساده). استنت یا فنر تورینه بافته شده و جمع شده کوچکی از آلیاژهای مختلف فلزی است که بوسیله بالونی خالی بافته شده و در طی آنژیوگرافی درمانی (بنام آنژیوپلاستی)، آن را از طریق شریان کشاله ران یا دست ، وارد رگ کرونری می کنند و توسط بالونی که داخل آن است آن را باز می نمایند تا هم اندازه دیواره درونی رگ شود.

استنت چیست؟

بالون برای باز کردن عروق کرونری قلب و نیز استنت روی آن زده می شود. استنت برای باز نگه داشتن شریان های کرونر قلبی یا سایر عروق بدن مثل عروق کاروتید مغزی ، عروق کلیوی و… که تنگ یا بسته شده اند، استفاده می شود. تعبیه استنت بعد بالون زدن موجب کاهش واضح و قابل توجه عوارض روش استفاده از بالون تنها مثل بازگشت فوری تنگی یا انسداد مجدد و تدریجی آن با گذشت زمان بود.

اما عوارض خاص خود را هم دارد مثلا پس از کارگذاری استنت فلزی در برخی از بیماران در روزهای اول (معمولا طی ماه اول)، لخته خون در داخل استنت ایجاد می‌شود که بیمار بایستی مجددا تحت آنژیوپلاستی قرار گیرد و گاهی حتی بدلیل ماهیت انسداد ناگهانی و کامل سکته قلبی و مرگ بیمار رخ می دهد.. لذا مصرف داروهای ضد تجمع پلاکتی و بروز لخته خون مانند آسپیرین به همراه کلوپیدوگرل ( با نام تجاری پلاویکس ، اوسفیکس و…) افتادند. با تجویز داروهای فوق، میزان بروز لخته خون بسیار کاهش یافت و لذا میزان موفقیت آنژیوپلاستی افزایش قابل توجهی پیدا کرد.

 پس کلا از دو نوع استنت ساده(Bear metal stents) و استنت داروئی ( Drug eluting stents) برای آنژیوپلاستی استفاده می شود.

اوایل فقط از بالون داخل رگ کرونری قلب استفاده می شد. با توجه به احتمال برگشت زودرس انسداد بعد چند ساعت تا چند روز، دانشمندان با ابداع استنت ها‌(فنر) موجب کاهش مشکل انسداد مجدد رگ کرونری قلب بعد از انژیوپلاستی و PCI شدند.

اما هنوز مشکل بزرگی با عنوان تحریک رشد آندوتلیوم رگ بعلت جسم خارجی و انسداد دیررس رگ بعد ۳-۶ ماه وجود داشت.

این مشکل، ایجاد تنگی مجدد و تدریجی ناشی از تشکیل بافت اضافی در داخل استنت بود که معمولا ۴-۳ ماه پس از گذاشتن استنت بروز می‌ کرد.با توجه به بافت اضافی تشکیل شده در این محل (شامل سلول‌ های طبیعی داخل رگ که بیش از حد رشد کرده بودند)، محققان به فکر استفاده از داروهایی بر روی استنت افتادند که مانع بروز این تنگی مجدد از طریق کاهش رشد سلول‌های داخلی رگ شود. لذا در سال ۲۰۰۳ با استفاده از پلی‌ مرهای حاوی دارو که داخل استنت کار گذاشته بودند (استنت های دارویی) که دارو را به صورت تدریجی وارد رگ می ‌کردند، موجب رفع این مشکل شدند.

وقتی که درحوالی سال ۲۰۰۳ استنت‌ های پوشیده شده با دارو معرفی شدند، انقلابی در درمان غیر جراحی تنگی عروق کرونری قلب محسوب می شد، زیرا اعتقاد پزشکان بر این بود که این فنرهای دارویی کوچک وقتی در رگ‌ ها کار گذاشته می ‌شوند، دارویی از خود ترشح می‌ کنند که باعث جلوگیری از رشد دیواره رگ و در نتیجه پیشگیری از انسداد دیررس آن می ‌شوند و می ‌توانند آنژیوپلاستی را به عملی اثربخش ‌تر با امکان برگشت ‌پذیری کمتری نسبت به جراحی باز قلب (بای ‌پس کرونری ) تبدیل نمایند.

اما تحقیقات و مطالعاتی که درطی چند سال بعد انجام شد، نشان داد که بواسطه عدم اپیتلیالیزه شدن داخل رگ، خطر لخته شدن خون و عوارض جبران ‌ناپذیر آن در بیمارانی که از استنت ‌های دارویی استفاده کرده بودند، برای مدت طولانی تر تا حتی یک سال، افزایش یافت که با مصرف طولانی مدت داروهای ضد پلاکتی ، این مشکل قابل حل شد ولی همین امر باعث شد تا پزشکان در استفاده از این نوع استنت ‌ها، احتیاط بیشتری کنند و فقط در موارد خاص و در بیمارانی که چاره‌ای جز استفاده از استنت دارویی ندارند، از آن استفاده نمایند.

در اوایل تنها از بالون جهت باز کردن عروق کرونر استفاده می ‌شد، اما مشکلاتی مانند پارگی لایه داخلی رگ و یا بازگشت فوری تنگی (Recoil) یا انسداد تدریجی مجدد آن با گذشت زمان بروز می کرد که گاهی اوقات فاجعه آفرین بود.

این دلیلی بود تا محققان به فکر تولید و کارگذاری استنت (Stent) یا همان فنر در اصطلاح عامیانه در داخل عروق کرونر جهت تداوم باز نگهداشتن آن افتادند.

برای تعیین وقت بر روی نوبت دهی اینترنتی کلیک کنید.

دکتر محمد حسین نجفی متخصص قلب و عروق و فوق تخصص آنژیوپلاستی

دکتر قلب در تهران

جهت آسایش و حفظ سلامتی شما بیماران عزیز از اول فروردین ماه، سیستم ویزیت آنلاین در این سایت فعال شده است. شما می توانید به جای پرسش از دکتر و یا مراجعه حضوری، به صورت تلفنی با پزشک متخصص صحبت کنید. برای این کار روی ویزیت تلفنی کلیک کنید:

ویزیت تلفنی

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

برای ثبت پرسش خود از دکتر می توانید از این قسمت استفاده کنید.پاسخ شما تا 5روز از طریق پیامک و ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد.

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید. (فرمت های مجاز شامل png, gif و jpg می باشد و حداکثر حجم هر تصویر ۸ مگابایت است.)
© همیارسیستم
  • تصویر کاربر قاسم یکشنبه ۱۹ مرداد ۹۹( 1 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام دکتر
    مادرم69ساله هست 20 روز پیش با مراجعه به دکتر وتشخیص اینکه سکته قلبی کرده در بیمارستان بستری شد بعد از 5 روز مرخص شد ومراجعه به متخصص قلب کردیم که با گرفتن نوار قلب واکو نوبت آنژیو داد که در روز تعیین شده به خاطر مثبت بودن کوید19 آنژیو صورت نگرفت ودراین مدت ما با داروهای عفونی وقلبی در منزل درمان رو پیگیری میکنیم سوال من از شما این هست که دراین مدت که منزل هست بسیار وضعیت خوبی داره آیا لازم هست که آنژیوگرافی صورت بگیره
    متشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد حسین نجفی یکشنبه ۱۹ مرداد ۹۹( 1 ماه پیش)
      سلام بله حتما اگر سکته کرده اند لازمه
  • تصویر کاربر فرزین جمعه ۱۳ تیر ۹۹( 2 ماه پیش) مشاهده پرسش
    با عرض سلام و ادب و احترام - در بهمن ماه برای اولین بار تپش قلب درد و ناآرامی و سوزش معده و حالت استرس بمن دست داد بسفارش همکارانم به متخصص قلب مراجعه کردم که پیشنهاد مصرف قرص و سپس نوبت آنژیو در گرگان دادند پس به سه پزشک متخصص داخلی مراجعه کردم هر سه ناراختی معده روده و عفونت را تاییید کردند حالا جهت اطمینان قبل از اینکه آنژیو انجام بدهم میخوام سی ت آنژیو کنم -- فرهنگی و دبیرم از گنبد کاووس و بیمه تکمیلی و طلایی دارم خواهشمندم عنایت فرموده راهنمایی بفرمایید لازم به ذکر است 17 تیر برای آنزیو در بیمارستان شفای گرگان نوبت داده اند
    1. تصویر کاربر دکتر محمد حسین نجفی جمعه ۱۳ تیر ۹۹( 2 ماه پیش)
      سلام بهتره اول سي تي انژيو بشويد و اگر گرفتگي داشت سپس آنژيو بشويد
  • تصویر کاربر محمد پنجشنبه ۲۹ اسفند ۹۸( 6 ماه پیش) مشاهده پرسش
    با سلام وخسته نباشید ..بنده بطور ناگهانی هنگام صبح زود بدون هیچ سابقه قبلی در منزل دچار سکته وایست قلبی شدم که به لطف الله با کمک به موقع اورژانس بنده رااحیا وبه بیمارستان انتقال داده که ۱۴روز در ای سی یو بیهوش بودم تشخیص سکته قلبی حاد همراه با عفونت ریه ومقدار کم اب در ریه بنده را ترخیص وپس از چند روز در کرمان مورد عمل فنر زنی وبالن گذاشتن حال سوال بنده درد ناحیه سینه وامدن تکه های تقریبا به اندازه نخود وسیاره رنگ مثل جگر که پس از خشک شدن حالت شن دارن از گلویم گاهی دفع میشود دلیل این ها چیست واب ریه ای که داشتم در اینده ادم ریوی نشود خطر ساز نیست ودوم اینکه ایا میتوانم حجامت کنم جهت امدن این ضایعات جیگر وشن مانند ودوم اینکه ایا امکان سکته دوباره هست وطول عمر این انسان ها حدود چقدر است با سپاس فروان از شما دکتر گرامی در ضمن تقریبا حدود
    ۳۵ سال از مواد مخدر وسیگار استفاده میکنم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد حسین نجفی پنجشنبه ۲۹ اسفند ۹۸( 6 ماه پیش)

      ۶سلام

      ممکنه لخته خون باشه و به علت عفونت ریوی یا داروها باشه

      حجامت عثغیرعلمی و خطرناکه

      طدل عمر رو نمیشه دقیقا نظر داد مخصوصا بدون دیدن مدارک

  • تصویر کاربر کیمیا شنبه ۱۶ فروردین ۹۹( 5 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام و عرض ادب خدمت جناب آقای دکتر نجفی
    مادر من ۶۹ سال دارند و وقتی سیتی آنژیو انجام دادند دکتر ایشان گفتند مشکلی ندارید ولی چون سیتی شما پلاک های کلسترول نشان می دهد حتما باید آسپرین مصرف کنید. مادر من شش ماه خوردند و عارضه ای نداشت ولی با خرید آسپرین مجدد کهیرهای دردناک زدند و حتی تورم لب و داخل گلو و دهان هم تجربه کردند. جناب آقای دکتر مادر من سابقه آلرژی دارند میخواستم ببینم شما برای آسپرین ایشان چه دارویی پیشنهاد میفرمایید من صحبت قبلی شما را گوش دادم چون یکی از دوستان مادرم بعد خوردن قرص پلاویکس خونریزی رگهای پا را تجربه کردند مادرم ترس دارند ممنون و سپاسگزارم آیا به نطر شما تغییر قرص آسپرین از شرکت داروسازی دیگر تغییری در احوال ایشان ایجاد می کند
    1. تصویر کاربر دکتر محمد حسین نجفی دوشنبه ۱۹ اسفند ۹۸( 6 ماه پیش)

      سلام

      می تونید موقتا اسپرین را قطع کنید

      بعد آسپرین را از یک شرکت دارویی دیگر استفاده کنید

      اگر همچنان به آسپرین حساسیت داشتند می تونید به جای این دارو از اسویکس استفاده کنید

    2. تصویر کاربر کیمیا دوشنبه ۱۹ اسفند ۹۸( 6 ماه پیش)
      بسیار ممنونم آقای دکتر ببخشید اسویکس از لحاظ خصوصیت رقیق کنندگی از پلاویکس اثر کمتری دارد؟ یا هر دو به یک اندازه تاثیر دارند؟ ممنونم
    3. تصویر کاربر دکتر محمد حسین نجفی شنبه ۱۶ فروردین ۹۹( 5 ماه پیش)

      تقریبا یک اندازه 

    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر سنور دوشنبه ۲۸ بهمن ۹۸( 7 ماه پیش) مشاهده پرسش
    مریضی دایسکشن قلب نوع B
    1. تصویر کاربر دکتر محمد حسین نجفی دوشنبه ۲۸ بهمن ۹۸( 7 ماه پیش)

      سلام

      درمان در مرحله اول دارو هست و سپس در صورت پیشرفت یا علایم جراحی یا استنت گذاری

درحال دریافت اطلاعات
پرسش از دکتر