هنگامی که رسوبات چربی به همراه سایر عناصر خونی در سرخرگ‌های بدن تجمع یابد، موجب تنگی آنها شده و عبور جریان خون دشوار می‌گردد که به این حالت تصلب شریان یا همان آترواسکلروز می‌گویند. نتیجه این فرایند تشکیل پلاک‌های فیبری-چربی (آتروما) بوده که موجب تنگی رگ و عواقب بعدی انسداد عروقی می‌گردد.

در ابتدا رسوبات فقط شامل سلول‌ حاوی چربی فراوان است ، اما با پیشرفت این فرآیند، برخی سلولهای خونی و پلاکت ها در لایه‌های عمیق‌تر دیواره سرخرگ تجمع کرده و موجب ایجاد پلاک آترواسکلروز می‌شوند. مشخصه اصلی تصلب شریان، تجمع مقادیر زیاد رسوب چربی و سلول های خونی (پلاک آترواسکلروز ) است . مهم ترین خطر این رسوبات، تنگ شدن مجرای سرخرگی است که خون در آن جریان می‌یابد. وقتی این حالت روی می‌دهد بافت‌های بدن که از طریق سرخرگ مبتلا تغذیه می‌شوند، به خصوص حین ورزش که این نیاز افزایش می‌یابد به مقدار کافی خون دریافت نمی‌کنند. اگر این وضعیت درعروق خونی (سرخرگ‌های) قلب رخ دهد، به انسداد عروق قلب و در نتیجه بروز درد قفسه سینه فعالیتی یا آنژین صدری می‌شود.

حال اگر دیواره داخلی یک سرخرگ دچار اترواسکلروز آسیب ببیند، بدنبال پاره شدن پلاک آترواسکلروز ، پلاکت‌ها و هورمونهای عامل انعقاد در محل‌ صدمه دیده، گرد هم می‌آیند. اگر این وضعیت درعروق خونی قلب رخ دهد ، در نتیجه انسداد ناگهانی، سکته قلبی بروز می کند.

این احتمال نیز وجود دارد که قطعه‌ای از رسوبات چربی از جدار رگ کنده شده و با جریان خون حرکت کرده و در مکانی دورتر یک سرخرگ را مسدود کند. به این حالت آمبولی سرخرگی می‌گویند.

بدن قادر است در دراز مدت از طریق تولید تدریجی عروق جدید سرخرگی که خون را از قبل از ناحیه تنگ شده به اطراف هدایت می‌کنند(عروق جانبی یا کلاترال)، تا حدی خود را در برابر خطر باریک ‌شدن سرخرگ محافظت کند. البته در موارد حاد یا سریع این مکانیسم دفاعی رخ نمی دهد.

در صورت ابتلا به مقادیر قابل توجه آترواسکلروز در یک بخش از بدن، احتمال وجود درجاتی از این بیماری در دیگر قسمت‌های بدن نیز وجود دارد. به عنوان مثال فردی که در اندام‌های تحتانی خود، گردش خون سرخرگی ضعیف دارد، به دلیل وجود تنگی مشابه در سرخرگ‌های کرونر نسبت به آنژین یا حمله قلبی،ویا به دلیل وجود تنگی مشابه در سرخرگ‌های مغزی به سکته مغزی مستعدتر است و بلعکس.

تاریخچه آترواسکلروز 

آترواسکلروزیس علت اصلی بروز بیماری‌های ایسکمیک قلب و مغز (آنژین قلبی و سکته قلبی و مغزی) و یکی از دلایل عمده مرگ و میر بزرگسالان ‌است. آترواسکلروزیس از زمان‌های بسیار قدیم شناخته شده بوده‌است و قدیمی‌ترین ضایعه آترواسکلروز که مشخصات آن از نظر آسیب‌شناسی شرح داده شده در اجساد مومیایی شده مصر باستان با قدمت بیش از سه هزار سال قبل از میلاد پیدا شده است.

این گرفتاری یک روند التهابی مزمن است که در طی آن فرآیندهای ایمنی با عوامل خطرساز متابولیک واکنش نموده و موجب شروع، گسترش و فعال شدن این ضایعه در رگ‌های بزرگ و متوسط می‌گردند. لخته‌ای که به دنبال شکاف خوردن ضایعه آترواسکلروتیک و یا به دنبال کنده شدن سلول‌های اندوتلیوم در محل ضایعه در رگ گرفتار پدید می‌آید می‌تواند موجب انفارکتوس بافتی (میوکارد و مغز) شود.

تنگی رگ‌ های قلب : آترواسکلروزدر همه افراد ار سنین جوانی شروع و در هر حال با زیاد شدن سن گریبان گیر همه می‌ شود اما پیشرفت آن در همه ی افراد یکسان نیست. . در برخی جزیی و آهسته و در برخی ها سریع و کشنده که وابسته به عوامل خطر است.

تنگی عروق قلبی عامل ایجاد درد قلبی و پاره شدن ناگهانی پلاک اترواسکلروتیک (انسداد کامل) و در نهایت عامل سکته قلبی است. تنگ شدن عروق مغزی باعث سکته ی مغزی می ‌شود. تنگی عروق کلیوی از عوامل مهم فشار خون است. تنگ شدن عروق اندام ها باعث درد حرکتی پا ها و لنگش متناوب می ‌شود.

عوامل خطر و پیشرفت آترواسکلروز

خانم‌ ها در سنین باروری بسیار کمتر از مردان دچار این بیماری می‌ شوند. بالا بودن فشار خون ، چربی ‌خون بالا ،مصرف سیگار و دیابت عوامل خطرساز این بیماری هستند که با کنترل آن ها می ‌توان سیر این بیماری را کند کرد. چاقی عمومی(شاخص توده ی بدنی بالاتر از عدد ۳۰) و چاقی شکمی(دور شکم درمردان بالاتر از۱۰۱۱ و در زنان بالاتر از ۸۸ سانتی متر) نه تنها افراد را مستعد فشار خون، بالا رفتن چربی خون و دیابت می ‌سازد بلکه به طور مستقل عامل خطر آترواسکلروز است.

در افراد دچار تنگی عروق قلبی (عروق کرونر)، در شرایطی که قلب نیازمند اکسیژن بیشتر است مثل زمان فعالیت، هیجان، قرار گرفتن در معرض سرما و یا زمان غذا خوردن، درد قفسه سینه شروع می‌ شود که با استراحت یا مصرف داروی نیتروگلیسرین باعث بهبودی می ‌شود.

این درد معمولا ۵ تا ۱۵ دقیقه طول می ‌کشد و به صورت فشار به قفسه سینه یا احساس خفگی است که به گردن، فک تحتانی،ناحیه سر دل و بالای ناف و یا دست چپ تیر می‌ کشد.

در مورد دردهایی که چند ثانیه طول می ‌کشند و دردهایی که درحین فعالیت بهبود می ‌یابند و موقع استراحت دوباره شروع می ‌شوند احتمال وجود بیماری کرونر، کم است ولی باید حتما بررسی انجام شود.

بیمار دارای تنگی کرونر در حین درد تغییراتی در جریان الکتریکی و حرکات عضلات قلب رخ می ‌دهد که با استفاده از نوار قلبی ، اکوکاردیوگرافی و یا اسکن قلب ، می ‌توان وجود بیماری کرونری را رد یا تایید کرد. اما در بین حملات درد، هیچ گونه علامتی ندارد به این ترتیب گاه برای تشخیص لازم است با ورزش یا برخی داروها قلب را تحت فشار قرار دهیم.

داروی نیتروگلیسرین که به شکل زیر زبانی و اسپری وجود دارد با گشاد کردن رگ ‌های کرونری باعث بهبودی بیماران می ‌شود و یکی از نشانه‌ های بیماری کرونر بهبودی درد با استفاده از این دارو است. توجه به این نکته لازم است که داروی نیتروگلیسرین باعث افت فشار خون می ‌شود و استفاده از آن بدون تجویز پزشک جایز نیست.

در درمان این بیماری ازداروهای گشاد کننده عروقی به منظور باز کردن نواحی باریک شده در سرخرگ و یا از شیوه‌های غیر جراحی مثل بالون زدن و یا تعبیه استنت و یا عمل جراحی به منظور زدن میان‌بُر به بعد از پلاک‌ها استفاده می‌شود. همزمان با آن اقداماتی دارویی و تغییر روش زندگی برای کاهش رشد پلاک ها و نیز کاهش تجمع پلاکت ‌ها انجام می‌شود. همچنین از روش های تغذیه‌ای و دارویی برای کاهش پیشرفت بیماری و عوارض بیماری استفاده می شود.

پیشگیری از آترواسکلروز


سیستم پرسش و پاسخ

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.

پیگیری سوال قبل

ثبت سوال جدید

برای ثبت پرسش خود از دکتر می توانید از این قسمت استفاده کنید.پاسخ شما تا 5روز از طریق پیامک و ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد.

ثبت سوال جدید

امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید.
© همیار سیستم

1
تعویض دربچه میترال

باعرض سلام و خسته نباشید خدمت شما.. پدر من پارسال بعد از یک سکته عمل تعویض دریچه انجام دادند. پزشک محترم جراح گفتن مقدار مصرف وارفارین طوری باشه که inr بین25 تا 3 باشه. الان یک سال از عمل میگذره ابن میزان گاهی با تغییر دوز میزان میشه گاهی هم نه. میخواستم بدونم اگر یه زمانی بین 2 تا 25 قرار بگیره خطرناکه؟؟ و باید سریعادوزش زیاد بشه یا خیر؟؟ مشاهده پاسخ دکتر
2
قلب

با سلام
آیا دستگاه eecp مورد تاییداست و می تواند رگ باریکی را که نمیتوان بالن زد را باز کند؟
با تشکر
مشاهده پاسخ دکتر
3
درد قفسه سينه

سلام . من يه دختر 18 ساله هستم و متاسفانه از بچگی با مشكل چاقی مفرط روبرو بودم و هستم و الان چن وقتيه كه بعضی وقتا مخصوصا موقع دراز كشيدن انگار يه چيزي تو گلوم گير كرده باشه نفسم ميگيره و نفس كشيدن برام سخت ميشه و دو روزه كه تو ناحيه قفسه سينم كمي بالاتر از قلبم يه دردي حس ميكنم گاهي شروع ميشه وبعد از مدتي فروكش ميكنه دردش يه جوريه كه انگار از تو با چكش ضربه ميزننو دردش تو بدنم ميپيچه وقتي هم كه به سمت چپ ميخابم دردش بيشتر ميشه بعضي وقتام موقع اب خوردن اين اتفاق ميفته ميشه لطفا بهم بگين مشكل چي ميتونه باشه ؟ ممنون مشاهده پاسخ دکتر
4
طپش قلب

سلام خسته نباشید من 22سالمه و افتادگی دریچه میترال دارم. قبلا خیلی اضطراب داشتم و هروقت دکتر میرفتم انقد طپش قلبم بالا بود که میگفتن به متخصص قلب مراجعه کنم 3 بار هم به متخصص قلب مراجعه کردم با همون طپش قلب اکو انجام دادم گفتن افتادگی دریچه میترال دارم و چیزی نیست الان که چندوقته از استرسم خیلی کم شده فقط سرپا باشم طپش قلب دارم بدون استرس آیا مشکل جدی هست؟ البته نزدیک 3 هفته روزی 1 پرانول 10 خوردم و طپش قلب نداشتم الان 1 هفته س نمیخورم و فقط سرپا باشم با دستگاه میگیرم طپش قلبم بین 90 تا 105 . میترسم بازم پرانول بخورم بهش عادت کنم یا عوارض بدی روی کبد یا جاهای دیگه بدنم داشته باشه. اینم بگم چندوقت پیش که اضطرابم زیاد بود تحرکمم خیلی کم بود مشاهده پاسخ دکتر
5
کبودی دست

سلام و عرض خسته نباشید
در مورد علت کبودی دست قسمت زیر بازو بعد از آنژیو می خواستم بدونم پدرم تقریبا 1 هفته از زمان آنژیو شون میگذره و دستشون کبود شده و اینکه فشارشون تقریبا 14 و 15 هست هنوز فشارشون پایین نیومده
متشکرم
مشاهده پاسخ دکتر
6
تورم شدید پاها

با سلام.
هر دو پای مادرم از بالا تا زانو ( به شدت) و از از زانو تا مچ نسبتا کمتر دچار ورم و درد شدیدی شده که تقریبا راه رفتن رو برای ایشان داره غیر ممکن میکنه... آزمایش کلی چکاب نشان از چربی خون و دیابت بسیار پایین داره... سوال من اینجاست که این عارضه احتمال داره به دلیل گرفتی عروق پا باشه و ما چه مسیری رو برای درمان باید طی کنیم؟...
از محبتهای جنابعالی سپاسگزارم...
مشاهده پاسخ دکتر
7
گرفتگی عروق

با تشکر از پاسخ سوال قبلی
می توانیم جواب گزارش ام آر آی را براتون بفرستیم ؟
مشاهده پاسخ دکتر
8
رگ

سلتم ببخشید من چهار ماه هست که رگ مچ دست م کبود میشه بهم گفتن باید به دکتر عروق نشون بدید میشه راهنمایی م کنید مشاهده پاسخ دکتر
9
درد پشت

با سلام و احترام ،من پنج روز پيش از خواب بيدار شدم حس گرفتگي عضله در پشتم داشتم و از آمپول متو كاربامول استفاده كردم اما متاسفانه دردم خوب نشد و صبح ها بعد از بيدار شدن بيشتر ميشه اما امروز چند سرفه كه كردم حس كردم درد زير قفسه سينه ام هم اومده ،خواستم بدونم درد قلب هست يا خير ؟؟؟خيلي ممنونم مشاهده پاسخ دکتر
10
درد قفسه سینه دست چپ و پشت

اقای دکتر عزیز و گرامی سلام
پیرو ارسال اکو و انژیو و تشخیص شما مبنی بر درد قلبی نبودن

اسکن هسته ای در تاریخ95/12/2 انجام یافته است را خدمت شما ارسال میکنم لطفا نظرتونو بفرمایید واقعا ممنونم از وقتی که اختصاص میدید بسیار تشکر سلامت باشید.
مشاهده پاسخ دکتر
« قبلی 1 2 3 4 5 6 7 ... 99 بعدی » همه